تنگه واشی یا تنگه ساواشی مکانی است تفریحی و توریستی که در حدود 15 کیلومتری شمال غربی شهرستان فیروزکوه واقع است که با داشتن آب و هوای مناسب در تابستان ها، میزبان جمعیت کثیری از مسافران و گردشگران می باشد. مناظر زیبا و آب و هوای خوب، تنها بخشی از جذابیتهای تنگه واشی است و شاید یکی از جذابترین بخشهای سفر به تنگه واشی حرکت در رودخانه ای است که در بین یک دره سنگی قرار دارد. با توجه به نزدیکی تنگه واشی به شهر تهران، امکان مسافرت یک روزه به این منطقه وجود دارد و بخصوص در تابستان هزاران نفر از ساکنین استان تهران و حتی استانهای اطراف به این منطقه مسافرت می کنند. در سال های اخیر، بسیاری از موسسه های توریستی، اقدام به برگزاری تورهای گوناگونی در این منطقه نموده اند که همین عامل باعث افزایش شهرت و معروفیت این منطقه شده است.
تنگه واشی به طول حدود 300 متر و با دیواره های صخره ای بلند به ارتفاع حدد 100 متر محل عبور رودخانه ای است که از کوه های ساواشی سر چشمه می گیرد و از میان دشت می گذرد. در فصل تابستان که آب به کمترین میزان خود می رسد، عمق آن به حدی است که در برخی نقاط تا زیر زانوی شما را خیس نماید. از دید آنوبانینی یکی از مهم ترین جذابیت های این تنگه، همین عبور از میان آب است. کل مسافت را باید از داخل آب طی نمود.
بعد از عبور از تنگه اول و گذر از دشتی سرسبز و زیبا، تنگه دوم قرار گرفته که حدود 2 کیلومتر با تنگه اولی فاصله دارد. این تنگه هم تقریبا مشابه تنگه اول بوده و به همان ترتیب باید از آن گذشت. این تنگه هم بسیار زیبا و چشم نواز بوده و از دیواره های سنگی آن در نقاط مختلف چشمه های آب زلال و خنک به سمت پایین روان است. در انتهای این تنگه نیز هیاهوی ریزش آب آبشاری زیبا مسافران را به خود می خواند تا در زیر آبشار و در هوای گرم تابستانه تنی به آب بزنند.
تنگه واشی علاوه بر طبیعت زیبا، دارای آثار باستانی نیز می باشد. یکی از سه کتبیه معروف دوره قاجار در این تنگه واقع شده است. دو کتبیه دیگر در چشمه علی شهر ری و تونل وانا در جاده هراز واقع شده اند. هر سه این کتیبه ها به دستور فتحعلی شاه قاجار حکاکی شده است. فتحعلی شاه که زمان قبل از پادشاهی خویش را در شیراز گذرانده بود، با دیدن نقش برجسته های آن دیار، سه نفر به نامهای حجارباشی، نقاش باشی و معمارباشی را مسئول ساخت این سه کتبیه در تهران کرد.
کتیبه واقع در تنگه ساوشی دارای ابعاد شش در هفت متر است که وقایع زمان فتحعلی شاه دور تا دور کتیبه روایت شده است. بزرگترین نقش برجسته این کتیبه ها، نقش شکارگاه با تصویر اسب، نیزه و شکارهایش است که در اطراف آن می توان عباس میرزا، علی قلی میرزا و علی نقی میرزا پسران فتحعلی شاه و همچنین نوادگانش را در حال شکار دید. این کتیبه که حدودا 185 ساله است به گونه ای در دل کوه حک شده که از بارش و تابش آفتاب در امان است اما از دست گردشگران در امان نبوده و قسمت هایی از آن یادگاریهایی نوشته شده است.
در تنگه واشی گیاه کمیاب باریچه که مصارف مهم صنعتی و دارویی دارد می روید. چیدن باریچه به دلیل کمیابی آن جرم است و پیگرد قانونی دارد.
برای رفتن به تنگه ساواشی در کیلومتری 2 جاده فیروزکوه-تهران، وارد یک جاده فرعی شده که پس از طی حدود 9 کیلومتر به روستای جلیزجند وارد خواهید شد. این روستا در حاشیه مرکز یک دشت سرسبز با مزارع گندم و سیب زمینی و باغات مختلف بنا شده است. بعد از عبور از روستا و طی حدود 4 کیلومتر در جاده ای که از میان دشت سرسبز و در کنار جوی های پر از آب زلال، احداث شده، محل پیاده روی تنگه ساوشی شروع می شود.

شهرستان فيروز كوه در خاوری ترين قسمت استان تهران واقع شده است. اين شهرستان از شمال به بخش سواد كوه از استان مازندران، از خاور به مهدی شهر از استان سمنان، از باختر به شهرستان دماوند و از جنوب به استان سمنان محدود می شود. مرکز این شهرستان؛ شهر فيروزكوه است که در 52 درجه و 46 دقيقه درازای جغرافيايی و 35 درجه و 45 دقيقه پهنای جغرافيايی و در بلندی 1980 متری از سطح دريا واقع شده است. اين شهرستان در كنار جاده اصلی تهران ـ قائم شهر قرار گرفته است. مهم ترين رود منطقه رودخانه فيروزكوه با جهت شمال خاوری به جنوبی باختری است . آب و هوای منطقه سرد و خشک بوده، زمستان های سخت و تابستان های خنک از ویژگی های آب و هوایی این ناحیه است. راه اصلی تهران به شهرهای خاوری مازندران و شهرهای شمالی خراسان از كرانه شمالی شهر فيروز كوه می گذرد. دیگر مسیرهای دسترسی به شهرستان فیروزکوه عبارتند از: ـ فيروز كوه ـ تهران به درازای 150 كيلومتر ـ فيروز كوه ـ پل سفيد به درازای 105 كيلومتر ـ راه فرعی فيروزكوه ـ سمنان به درازای 70 كيلومتر. هم چنين راه آهن سراسری تهران ـ گرگان از ميان شهر فيروز كوه می گذرد٠كشاورزی در شهرستان فیروزکوه به علت موقعيت جغرافيايی مساعد از رونق خوبی برخوردار است. هم چنين به علت مرتفع بودن منطقه، باغ داری نيز رواج زيادی پيدا كرده است. آب كشاورزی از رودها، چشمه ها و چاه ها تامين می شود و محصولات عمده ی اين شهرستان عبارتند از: گندم، جو، بنشن، تره بار، زرد آلو، سيب، گيلاس، گلابی، گردو، انگور و آلبالو. دام داری نيز به 2 شیوه ی صنعتی و سنتی در این منطقه رايج است. واحدهای گاوداری؛ انواع فرآورده های دامی، لبنی و گوشتی را توليد می کنند. پرورش طيور نيز در منطقه رايج است و مرغ و تخم مرغ توليد شده در واحدهای مرغ داری، عموما به مصارف داخلی می رسد. كارخانه های شيشه سازی و توليد انواع شيشه از جمله صنايع مهم اين شهرستان به شمار می روند. هم چنين انواع سنگ های ساختمانی در اين منطقه وجود دارند که به روش مكانيكی و غير مكانيكی بهره برداری می شوند. شهرستان فيروزکوه از جاذبه های طبيعی و تاريخی قابل توجهی برخوردار است. اين شهرستان با دارا بودن رودخانه های پرآب، درياچه های آب شيرين و چشمه های آب معدنی متعدد، از مناطق کوهستانی و ييلاقی استان تهران به شمار می آيد. جاذبه های طبيعی این منطقه، شهرستان فيروزکوه را درزمره مناطق خوش آب و هوای استان تهران قرارداده که به خصوص در فصل های گرم جاذب جمعيت شهرهای اطراف است. آثار تاريخی و فرهنگی زيادی نيز در شهرستان فيروز کوه قرار دارد که نشان گر قدمت تاريخی منطقه است. نقش برجسته تنگ واشی که به دوره قاجاريه تعلق دارد، کاروان سراها و قلعه های قديمی، قبرستان های تاريخی و کهن به همراه بقعه امام زاده های متعددی که در اين شهرستان وجود دارند، از جاذبه های تاريخی شهرستان فيروز کوه به شمار می آيند. وجه تسميه شهر         درباره ی فیروزکوه آمده است: فيروز كوه، شهركی قديمی و خوش آب و هوا است که ميان دماوند و هزار جريب و در 150 كيلومتری تهران قرار گرفته است. موقعيت طبيعی و داشتن دژهای استوار و گذرگاه های خطرناک، از اين شهر پناه گاهی برای مهاجمان و متجاوزان به طبرستان به وجود آورده بود، که هنوز آثار برج و باروهای عظيم آن باقی است. اين شهرک با عبور راه آهن و ايجاد خيابان ها، ساختمان ها، مغازه ها، و ايجاد ايستگاه راه آهن و انبارهای راه آهن اهميتی فراوان يافت و امروزه به صورت يک شهرستان مستقل در آمده كه شهر فيروزكوه مركز آن است پيشينه تاريخي   كشاورزی در شهرستان فیروزکوه به علت موقعيت جغرافيايی مساعد از رونق خوبی برخوردار است. هم چنين به علت مرتفع بودن منطقه، باغ داری نيز رواج زيادی پيدا كرده است. آب كشاورزی از رودها، چشمه ها و چاه ها تامين می شود و محصولات عمده ی اين شهرستان عبارتند از: گندم، جو، بنشن، تره بار، زرد آلو، سيب، گيلاس، گلابی، گردو، انگور و آلبالو. دام داری نيز به 2 شیوه ی صنعتی و سنتی در این منطقه رايج است. واحدهای گاوداری؛ انواع فرآورده های دامی، لبنی و گوشتی را توليد می کنند. پرورش طيور نيز در منطقه رايج است و مرغ و تخم مرغ توليد شده در واحدهای مرغ داری، عموما به مصارف داخلی می رسد مشخصات جغرافيايي   شهرستان فيروز كوه در خاوری ترين قسمت استان تهران واقع شده است. اين شهرستان از شمال به بخش سواد كوه از استان مازندران، از خاور به مهدی شهر از استان سمنان، از باختر به شهرستان دماوند و از جنوب به استان سمنان محدود می شود. مرکز این شهرستان؛ شهر فيروزكوه است که در 52 درجه و 46 دقيقه درازای جغرافيايی و 35 درجه و 45 دقيقه پهنای جغرافيايی و در بلندی 1980 متری از سطح دريا واقع شده است. اين شهرستان در كنار جاده اصلی تهران ـ قائم شهر قرار گرفته است. مهم ترين رود منطقه رودخانه فيروزكوه با جهت شمال خاوری به جنوبی باختری است . آب و هوای منطقه سرد و خشک بوده، زمستان های سخت و تابستان های خنک از ویژگی های آب و هوایی این ناحیه است. راه اصلی تهران به شهرهای خاوری مازندران و شهرهای شمالی خراسان از كرانه شمالی شهر فيروز كوه می گذرد. دیگر مسیرهای دسترسی به شهرستان فیروزکوه عبارتند از - فيروز كوه ـ تهران به درازای 150 كيلومتر ـ فيروز كوه ـ پل سفيد به درازای 105 كيلومتر ـ راه فرعی فيروزكوه ـ سمنان به درازای 70 كيلومتر هم چنين راه آهن سراسری تهران ـ گرگان از ميان شهر فيروز كوه می گذرد     مکان های دیدنی و تاریخی شهرستان فيروزکوه از جاذبه های طبيعی و تاريخی قابل توجهی برخوردار است. اين شهرستان با دارا بودن رودخانه های پرآب، درياچه های آب شيرين و چشمه های آب معدنی متعدد، از مناطق کوهستانی و ييلاقی استان تهران به شمار می آيد. جاذبه های طبيعی این منطقه، شهرستان فيروزکوه را درزمره مناطق خوش آب و هوای استان تهران قرارداده که به خصوص در فصل های گرم جاذب جمعيت شهرهای اطراف است. آثار تاريخی و فرهنگی زيادی نيز در شهرستان فيروز کوه قرار دارد که نشان گر قدمت تاريخی منطقه است. نقش برجسته تنگ واشی که به دوره قاجاريه تعلق دارد، کاروان سراها و قلعه های قديمی، قبرستان های تاريخی و کهن به همراه بقعه امام زاده های متعددی که در اين شهرستان وجود دارند، از جاذبه های تاريخی شهرستان فيروز کوه به شمار می آيند.

صفحات: